Viêm mũi dị ứng ở trẻ em

Với thực trạng môi trường ô nhiễm và nạn thực phẩm bẩn như hiện nay, tần suất viêm mũi dị ứng ngày càng tăng. Thống kê cho thấy 45% trẻ 6 – 9 tuổi và 55% trẻ 10 – 19 tuổi nhạy cảm với ít nhất 1 trong 10 loại tác nhân dị ứng phổ biến.

Viêm mũi dị ứng nặng gây ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và học tập của trẻ. Viêm mũi dị ứng là bệnh mạn tính khó chữa dứt, gây nhiều biến chứng. Điều trị chỉ kiểm soát được triệu chứng bệnh.

Cơ chế bệnh viêm mũi dị ứng trẻ em

– Các tác nhân gây dị ứng phổ biến:

+ Mạt nhà, gián, lông, vảy, nước bọt từ động vật, nấm mốc: là tác nhân gây viêm mũi dị ứng quanh năm.
+ Phấn hoa từ cây, cỏ là tác nhân gây viêm mũi dị ứng theo mùa.

– Cơ thể mang gen “dị ứng”: 50% người viêm mũi dị ứng có tiền sử gia đình viêm mũi dị ứng.

Khi hít các tác nhân dị ứng vào đường thở, cơ thể sinh ra kháng thể IgE để chống lại tác nhân xâm nhập. IgE sau đó gắn vào tế bào Mast làm tế bào giải phóng ra các chất như histamin, cytokin, gây ra các triệu chứng viêm mũi dị ứng. Histamin gây chảy mũi nước trong, nghẹt mũi, hắt hơi. Cytokin làm mũi phù nề, nghẹt mũi. Mức độ triệu chứng mũi phụ thuộc vào tình trạng mũi trước khi tiếp xúc, mật độ dị ứng và mức độ đặc hiệu của IgE.

Triệu chứng viêm mũi dị ứng ở trẻ em

Triệu chứng tại mũi và triệu chứng tại cơ quan kèm theo viêm mũi dị ứng.

– Chảy mũi nước trong, nghẹt mũi, sổ mũi, hắt hơi. Nghẹt mũi làm trẻ khó ngủ, ảnh hưởng đến học tập và vui chơi.

– Nếu bị nặng, trẻ bị nghẹt mũi kéo dài, thở bằng miệng làm biến đổi hàm mặt của trẻ.

– Các bệnh lý có thể đi kèm viêm mũi dị ứng:

+ 60% viêm mũi dị ứng có viêm kết mạc dị ứng đi kèm. Biểu hiện viêm kết mạc dị ứng: đỏ 2 bên mắt, ngứa, chảy nước mắt sống, phù nề kết mạc, sợ ánh sáng.

kinh nghiệm chữa viêm mũi dị ứng cho bé

Trẻ viêm kết mạc dị ứng đỏ mắt và sưng nề mi

trẻ bị viêm mũi dị ứng

Sưng bọng mắt mi dưới, thâm quầng kèm theo nhiều nếp gấp da

+ 30 – 80% viêm mũi dị ứng đi kèm với viêm xoang nhày mủ cấp hoặc mạn tính. Triệu chứng: nghẹt mũi, chảy mũi đục, đau đầu/đau mặt, ho kéo dài.
+ 50% bệnh nhân suyễn có kèm theo viêm mũi dị ứng. Biểu hiện chính của suyễn là ho và khò khè.
+ Chàm da: mảng da đỏ, ngứa ở mặt, tay chân và thân mình.

viêm mũi dị ứng trẻ em

Trẻ ngứa mũi hay dụi mũi, hậu quả tạo lằn đỏ ở mũi

triệu chứng viêm mũi dị ứng ở trẻ em

Chàm sữa

Bác sĩ chẩn đoán viêm mũi dị ứng chủ yếu dựa trên hỏi bệnh sử và khám bệnh, các xét nghiệm thường để chẩn đoán biến chứng của bệnh.

Biến chứng

– Tăng khả năng nhiễm trùng đường hô hấp.

– Suy chức năng vòi Eustachian làm trẻ dễ viêm tai giữa, ảnh hưởng thính lực trẻ.

– Tăng nhạy cảm đường hô hấp, dễ mắc viêm hô hấp trên, dễ khởi phát cơn suyễn.

– Ngưng thở lúc ngủ.

Diễn tiến bệnh

Viêm mũi dị ứng thường ít xảy ra ở trẻ dưới 2 tuổi do phải có thời gian tiếp xúc với dị nguyên.

Tần suất viêm mũi dị ứng tăng dần 5% lúc 4 tuổi, 15% lúc 8 tuổi, từ từ tăng và đạt đỉnh khi trưởng thành, một số cải thiện khi lớn tuổi.

Điều trị viêm mũi dị ứng ở trẻ em

– Tránh dị ứng nguyên: thường xuyên hút bụi, giặt gối, chăn, thú nhồi bông trong nước ấm ít nhất 60 độ để diệt mạt nhà. Vệ sinh nhà cửa tránh gián. Test dị ứng da nếu viêm mũi dị ứng kháng trị với thuốc.

– Corticoid xịt tại mũi là thuốc đầu tay được chứng minh có hiệu quả nhất làm giảm triệu chứng mũi: nghẹt – sổ – ngứa mũi. Thường được sử dụng cho trẻ trên 2 tuổi. Ban đầu sử dụng liều cao sau đó giảm dần liều khi triệu chứng mũi được kiểm soát tốt.

– Kháng histamin dạng uống hoặc xịt: hiệu quả không bằng corticoid xịt, thường được phối hợp với corticoid xịt khi sử dụng corticoid đơn độc không hiệu quả.

– Kháng leukotrient dạng uống điều trị viêm mũi dị ứng nếu trẻ mắc suyễn kèm theo.

– Liệu pháp miễn dịch nếu viêm mũi dị ứng kháng trị với các thuốc trên.

BS. Phạm Thế Vinh

Có thể bạn quan tâm:

Menu