Sốt cao co giật ở trẻ em có nguy hiểm không?

Sốt cao co giật ở trẻ em

Trẻ được gọi là sốt co giật khi:

– Co giật xảy ra khi thân nhiệt trên 38 độ.

– Không có tiền sử co giật không do sốt trước đó.

– Xảy ra ở trẻ từ 6 tháng đến 5 tuổi, nhiều nhất từ 12 – 18 tháng.

– Không có bệnh lý viêm nhiễm hệ thần kinh trung ương hoặc bệnh lý chuyển hóa gây co giật.

Sốt co giật được chia 2 dạng là co giật đơn giản và phức tạp. Co giật đơn giản khi trẻ co giật toàn thân, thường xảy ra một cơn co giật trong 24 giờ, dưới 15 phút. Co giật phức tạp khi trẻ co giật khu trú (giật tay hoặc chân hoặc một bên thân người), xảy ra trên 15 phút hoặc lặp lại trong 24 giờ. Trẻ sốt co giật phức tạp dễ tái phát co giật khi sốt và tăng nguy cơ động kinh về sau.

Yếu tố nguy cơ

Trẻ từ 6 tháng đến 5 tuổi có những yếu tố dưới đây dễ xảy ra co giật khi sốt:

– Sốt thường trên 39 độ và mức tăng nhiệt độ nhanh. Ở mỗi trẻ có ngưỡng co giật khi sốt khác nhau.

– Nhiễm siêu vi làm cho trẻ sốt cao, tăng nguy cơ co giật khi sốt. Ở nhiều nghiên cứu, siêu vi gây cho trẻ bị sốt co giật là Human Herpes virus-6, Adenovirus, Cytomegalovirus, Influenza A virus (thường gặp ở châu Á).

– Sau chích ngừa các vắc xin: bạch hầu, uốn ván, ho gà toàn tế bào, sởi, quai bị, rubella.

– Gen: trẻ bị sốt co giật thì 10 – 20% bố mẹ hoặc anh chị em ruột đã từng bị sốt co giật.

Biểu hiện sốt co giật ở trẻ

Sốt co giật thường biển hiện trong ngày đầu tiên của bệnh. Mức độ sốt gây ra co giật tùy thuộc vào ngưỡng co giật mỗi trẻ, hầu hết là sốt trên 39 độ, 25% từ 38 – 39 độ.

sốt cao co giật ở trẻ em

Cần theo dõi nhiệt độ và tình trạng của trẻ, nhất là với các trẻ có tiền sử co giật

Trẻ co giật do sốt thường mất ý thức trong cơn giật, mắt trợn hoặc nhắm, môi tím, răng cắn chặt, gồng cứng tay chân, ưỡn thân người. Co giật do sốt có thể đơn giản hoặc phức tạp. Thông thường, sau sốt co giật, tri giác trẻ tỉnh táo hoàn toàn và không yếu liệt tay chân. Nếu trẻ lơ mơ kéo dài sau sốt co giật, trẻ có thể bị viêm màng não hoặc bệnh lý não gây co giật.

Sốt co giật điển hình thường được bác sĩ chẩn đoán bằng hỏi bệnh sử và khám bệnh, ít phải dùng những xét nghiệm xâm lấn khác như chọc dò tủy sống, CT/MRI não, điện não đồ. Đa số trẻ sốt co giật được theo dõi ngoại trú.

Cách xử trí sốt cao co giật ở trẻ em tại nhà

Cơn co giật của trẻ sẽ hết nhanh, qua trọng là bố mẹ trẻ cần bình tĩnh để xử trí đúng.

– Đặt trẻ nằm nghiêng một bên, kê cao đầu để nếu trẻ nôn ói vô ý trong cơn co giật, chất nôn đi ra ngoài, trẻ không hít vào đường thở gây suy hô hấp.

– Nới lỏng quần áo để trẻ dễ thở.

– Không nhét bất kỳ vật gì vào miệng trẻ vì trẻ không cắn lưỡi. Nhét vật vô miệng có thể làm cho hô hấp trẻ khó khăn hơn.

– Chờ cơn co giật kết thúc, đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất.

Một số quan niệm về sốt co giật ở trẻ nhỏ

– Sốt co giật gây ảnh hưởng đến não của trẻ: Nhiều nghiên cứu theo dõi đến 10 năm cho thấy trẻ bị sốt co giật không chậm phát triển trí tuệ và không để lại di chứng thần kinh.

– Sốt co giật làm cho trẻ bị động kinh về sau. Đối với sốt co giật đơn giản, nguy cơ là 1%, sốt co giật phức tạp hoặc trong gia đình có người bị động kinh là 10%.

– Sốt co giật có thể ngăn ngừa tái phát bằng thuốc chống động kinh: nhiều nghiên cứu cho thấy các thuốc chống động kinh phenobarbital, valproat, diazepam có thể làm giảm tái phát sốt co giật nhưng 30 – 40% trẻ phải chịu tác dụng phụ do thuốc. Do sốt co giật không để lại di chứng và nếu dùng thuốc, trẻ phải chịu tác dụng phụ của thuốc nên không khuyến cáo dùng thuốc chống động kinh để phòng co giật tái phát do sốt.

– Trẻ bị sốt co giật nên hạ sốt sớm cho trẻ khi có dấu hiệu sốt để ngừa co giật. Thông tin này rất nhiều bố mẹ hiểu sai. Nhiều nghiên cứu cho thấy, trẻ có tiền sử sốt co giật được hạ sốt sớm không làm giảm mức độ tái phát của sốt co giật mà ngược lại trẻ có thể ngộ độc thuốc hạ sốt do uống quá liều. Cách xử trí sốt ở trẻ có tiền sử sốt co giật không khác so với trẻ thông thường.

BS. Phạm Thế Vinh

Menu