Cách trị trẻ sơ sinh hay quấy khóc khó dỗ

Khóc là phương tiện giao tiếp của trẻ sơ sinh, đơn giản trẻ chỉ là muốn cho bố mẹ biết mình đang gặp vấn đề gì đó. Ở trẻ sơ sinh, thông thường một ngày khóc dưới 3 giờ.

Có nhiều nguyên nhân gây cho trẻ khóc: từ những nguyên nhân nguy hiểm (viêm não, xuất huyết não, viêm tai giữa, xoắn ruột, xoắn tinh hoàn…) đến những nguyên nhân đơn giản (đói, quá kích thích, hay quá nóng, quá lạnh). Nếu trẻ khóc mỗi ngày hơn 3 giờ và mỗi tuần hơn 3 ngày và hơn 3 tuần, có thể trẻ đang bị cơn colic hay còn gọi là khóc dạ đề.

Khi trẻ khóc khó dỗ, trước hết cần tìm xem trẻ có đang gặp phải những nguyên nhân nguy hiểm không. Nếu có, cần cho trẻ đi khám bác sĩ ngay. Nếu không có, thực hiện những biện pháp nhẹ nhàng để dỗ trẻ.

– Kiểm tra xem trẻ có đói không? Vì khóc là dấu hiệu trễ của đói, con bạn chưa thể bú ngay được. Bạn cần dỗ trẻ một lúc, kiên nhẫn cho trẻ ngậm vú. Cần nhận biết những dấu hiệu sớm của đói: chép môi, cau có mặt, mếu máo. Thường xuyên vỗ lưng cho trẻ ợ hơi trong và sau mỗi cữ bú để giảm trào ngược và tránh trướng hơi ruột.
– Cởi bỏ vớ tay, vớ chân, mũ, tã để kiểm tra từ đầu đến chân trẻ.

  • Thân nhiệt của trẻ: Nếu trẻ lạnh, cần ủ ấm trẻ.Nếu trẻ nóng, bạn cần bỏ bớt khăn quấn, tất để trẻ được thoáng. Đo thân nhiệt của trẻ bằng nhiệt kế đo ở hậu môn. Nếu thân nhiệt trên 38°c, cần cho trẻ đi khám bác sĩ ngay. Nếu thân nhiệt 37 – 37,5°c, cởi bớt khăn, tất, mũ trẻ sẽ dễ chịu.
  • Kiểm tra thóp trẻ khi trẻ bớt khóc. Thóp phồng có thể trẻ bị viêm não, xuất huyết não.
trẻ sơ sinh hay khóc đêm
khóc dạ đề ở trẻ sơ sinh
  • Kiểm tra tai trẻ có chảy dịch hay mủ không? Viêm tai giữa gây căng màng nhĩ, trẻ quấy khóc.
  • Có sợi chỉ hay tóc quấn ngón tay hay chân trẻ hay không? Hay có vật gì chèn ép gây khó chịu cho trẻ không?
trẻ sơ sinh ngủ hay giật mình khóc thét

Viêm tai giữa chảy mủ

trẻ sơ sinh hay quấy khóc

Chỉ hoặc tóc quấn chặt vào ngón chân gây thiếu máu

  • Kiểm tra tã xem tã có ướt không, chú ý da vùng bẹn và hậu môn, sinh dục.
tre so sinh khoc dem

Hăm tã, nấm hậu môn, sinh dục làm trẻ ngứa

trẻ sơ sinh quấy khóc đêm

Xoắn tinh hoàn, trẻ đau quấy khóc

  • Bụng trẻ có trướng hay không?
cách trị trẻ sơ sinh khóc đêm

Bụng trướng có thể do viêm ruột hay các bệnh lý phải mổ

trẻ sơ sinh khóc nhiều

Khối phồng ở bìu là thoát vị bẹn, ruột chèn ép do co thắt gây trẻ đau

Nếu tất cả mọi thứ bình thường, và hiện tượng trẻ khóc kéo dài nhiều lần, cứ lặp đi lặp lại, nhưng trẻ không sụt cân thì có thể trẻ bị cơn quặn ruột – colic hay khóc dạ đề.

Một cơn colic có tính chất:
– Đột ngột bắt đầu có thể lúc trẻ đang bú, đang ngủ, đang chơi và đột ngột kết thúc, cơn quặn ruột thường xảy ra ban đêm.
– Tiếng khóc rất khác biệt: khóc thét lên, tiếng khóc to, dồn dập.
– Co cứng cơ: nhăn mặt, nắm chặt bàn tay, ưỡn lưng, cứng bụng.
– Khó có cách nào dỗ được.

Nguyên nhân cơn khóc dạ đề của trẻ đến nay vẫn chưa biết rõ, thông thường sau 3 tháng trẻ sẽ hết.

Bạn nên phối hợp nhiều phương pháp dưới đây để dỗ trẻ.
– Thay đổi tư thế trẻ

tre so sinh hay khoc dem

Đầu nghiêng bên, tựa thoải mái trên lòng bàn tay, nằm sắp xuôi theo dọc cánh tay, hai chân ở hai bên cánh tay. Không cho trẻ ngủ ở tư thế này

– Cho trẻ chuyển động: bế trẻ quanh nhà, để trẻ trên nôi đong đưa, để trẻ lên xe đẩy rồi đi.
– Dùng âm thanh để dỗ trẻ: tạo ra tiếng động từ đồ chơi, từ máy móc, mở nhạc tiếng động nhẹ như tiếng sóng biển, tiếng mưa…
– Quấn chặt trẻ.

trẻ sơ sinh quấy khóc

Cách quấn khăn giúp trẻ dễ ngủ, chú ý để khoảng trống để trẻ có thể cử động chân

– Sử dụng núm vú giả.
– Mát xa bụng cho trẻ.
– Sử dụng nước đường sucrose nhỏ miệng trẻ.
– Có một số ít trẻ bị colic do dị ứng sữa. Trẻ bị dị ứng đạm sữa bò khi bú sữa công thức hoặc bú sữa mẹ mà trước đó mẹ ăn một số thực phẩm gây cho trẻ dị ứng.

  • Nếu trẻ bú sữa mẹ hoàn toàn, bạn phải kiêng ăn các sản phẩm từ đạm bò (sữa bò, thịt bò, phomat, bánh từ sữa…), trứng, các loại hạt, lúa mì, cá trong 1-2 tuần, nếu không hiệu quả, dùng lại chế độ ăn cũ.
  • Nếu trẻ có bú sữa công thức hoặc sữa mẹ và công thức, ngoài việc kiêng các sản phẩm kể trên,phải thay các loại sữa thủy phân hoàn toàn trong 1-2 tuần: Pregestimil, Alimentum, Nutramigen.Nếu không hiệu quả sau 2 tuần, đổi lại sữa công thức cũ.

– Hiện chưa có thuốc nào được chứng minh có hiệu quả phòng ngừa và điều trị khóc dạ đề.

Khi trẻ khóc khó dỗ và lặp lại nhiều lần, khiến cho bố mẹ dễ stress và tìm mọi cách để làm cho trẻ nín, thậm chí có thể hơi thô bạo dẫn đến tổn thương não trẻ. Bố mẹ cần bình tĩnh, tìm đến nhân viên y tế để được hướng dẫn thích hợp.

trẻ sơ sinh quấy khóc không chịu ngủ

Cổ trẻ chưa cứng để giữ vững đầu, khi rung lắc để dỗ trẻ làm cho đầu trẻ ngửa và gập theo nhịp rung lắc, gây tổn thương não (Hội chứng trẻ rung lắc).

Tóm lại, khi trẻ khóc khó dỗ, cần loại trừ những nguyên nhân nguy hiểm để xử trí ngay cho bé. Nếu không có nguyên nhân nguy hiểm, trẻ có thể bị co thắt ruột hay khóc dạ đề. Nên phối hợp nhiều cách để dỗ trẻ trong cơn khóc dạ đề, tránh xử trí thô bạo gây tổn thương não cho trẻ.

BS. Phạm Thế Vinh

Menu